Công ty du lịch Biển Côn Đảo 

4/82b, Nam Thới, Thới Tam Thôn, Hóc Môn, TP. Hồ Chí Minh

Côn Đảo:
(0643) 608.595 - (0643) 508.444

TP.HCM:
(08) 62.512.800 – Hotline:
0988 74 74 74

Email:
biencondao@gmail.com

Để bảo vệ môi trường thiên nhiên Côn Đảo.
Khuyến khích quý khách không mang túi nilon trong chuyến du lịch
 

 

mam.jpgVới người dân Côn Đảo, mắm hàu là thứ nước chấm bình dân không thể thiếu trong bữa ăn hàng ngày, đôi khi trở thành món ăn chính trong những ngày biển động. Còn với du khách, khi ra thăm đảo, lúc về đất liền thường mang theo những chai mắm hàu để làm quà cho người thân...thưởng thức.

Những món ăn chế biến từ con hàu biển như hàu mù tạt, cháo hàu, hàu đúc trứng v.v... đã quá quen thuộc với nhiều người nhưng mắm hàu thì có lẽ còn ít ai biết tới. Bởi lẽ, mắm hàu mới được làm ra ở Côn Đảo trong một vài năm nay, chưa có thương hiệu và cũng chưa có điều kiện để chu du đó đây... Tuy nhiên, nhìn từ góc độ ẩm thực, mắm hàu đã có một chỗ đứng nhất định trong cuộc sống thường ngày của người dân Côn Đảo, được nhiều du khách chấp nhận qua những món ăn chấm với mắm hàu đậm đà hương vị biển.
Cũng như những loại mắm thông thường khác, nguyên liệu để chế biến mắm hàu chính là con hàu có sẵn trong thiên nhiên. Loại này sống rất nhiều ở bãi đá chung quanh các hòn của quần đảo Côn Lôn. Hàng ngày, chờ cho thủy triều xuống, những người làm mắm hàu chạy ghe ra các hòn để gõ hàu lấy ruột. Đồ nghề mang theo là một chiếc búa mỏ nhọn, một chiếc nhíp gắp và một chiếc ca nhựa. Người ta dùng chiếc búa mỏ nhọn này gõ vào miệng con hàu sữa nhỏ bằng ngón tay cái, sau đó lật nhẹ lớp vỏ bên trên rồi lấy nhíp gắp miếng thịt trắng bên trong cho vào ca nhựa. Có ba thao tác đơn giản như vậy, nhưng người mới vào nghề chưa quen tay thường gõ trật, còn người thâm niên hơn thì một ngày có thể gõ được 5 kg ruột hàu. Mang về nhà, ruột hàu được đãi rửa sạch sẽ và để cho ráo nước. Sau đó đảo đều với muối, ớt bột, rượu v.v... theo tỉ lệ phần trăm rồi đóng chai. Khoảng hai mươi ngày sau, chai mắm hàu đổi màu, lúc phần thịt nổi lên trên còn phần nước lắng phía dưới có màu đỏ tươi là ăn được. Tuy nhiên thời gian ủ càng lâu thì mắm càng ngấu, dậy mùi thơm nồng và ăn càng ngon. Tương tự như mắm cá linh, khi ăn phải nêm vào một ít tỏi - ớt - chanh - đường để mắm có thêm phần chua - cay - ngọt - mặn. Món ăn hợp với mắm hàu nhất là bánh tráng cuốn với thịt ba rọi - bún - rau sống... Với nhiều người dân Côn Đảo, mắm hàu còn là thứ nước chấm bình dân không thể thiếu trong bữa ăn hàng ngày, đôi khi còn là món ăn chính trong những ngày biển động. Còn với du khách, khi ra thăm đảo, lúc về đất liền thường mang theo những chai mắm hàu để làm quà cho người thân... thưởng thức.
Hiện nay, chưa kể số hộ làm mắm hàu nghiệp dư mới ra sau này, riêng gia đình chị Nguyễn Ngọc Lý - người đầu tiên ở Côn Đảo làm mắm hàu, mỗi ngày làm mắm hết 10 kg ruột hàu. Mặc dù giá bán lẻ khá cao, khoảng 25 ngàn đồng/chai loại nửa lít, nhưng mắm hàu vẫn không đủ cung cấp cho các cửa hàng bán đồ đặc sản ở Côn Đảo. Thấy được tiềm năng "kinh tế" này, một doanh nhân đã đặt vấn đề kết hợp với chị Lý mở hẳn một xưởng chế biến mắm hàu "Made in Côn Đảo" tại chỗ, nếu làm tốt sẽ nổi tiếng chẳng thua kém gì nước mắm cá cơm Phú Quốc!.

Bàng ở Côn Đảo là loại cây rừng, lá và quả thật to. Người dân Côn Đảo “thu hoạch” quả bàng đem phơi cho dốt vỏ, rồi trong những lúc rỗi việc nhà, đem ra chẻ lấy hạt dùng làm mứt...


Đến Côn Đảo, du khách thường được mời thưởng thức món đặc sản mứt hạt bàng. Có hai loại mứt hạt bàng: ngọt và mặn. Gọi là mứt nhưng thật sự đó là hạt bàng rang với muối hoặc với đường như đậu phộng rang muối, đường ở đất liền. Cho một vài hạt vào miệng, vị ngọt của đường hay vị mặn của muối hòa lẫn vị bùi và béo của hạt bàng ở đầu lưỡi, du khách đều công nhận: lạ và ngon!

Quả bàng khi còn xanh.

Nhiều người thích loại hạt bàng rang với muối hơn. Nói là rang với muối nhưng loại này không hề mặn, chỉ đậm đà hơn hạt bàng tươi một chút và gần như giữ được vị bùi bùi nguyên gốc của hạt bàng tươi. Còn loại rang với đường thì rất ngọt và không còn giữ được vị gốc của hạt bàng. Hạt bàng rang muối nhìn mập mạp, vỏ hơi thâm nâu; khi cắn một miếng, sẽ thấy được các lớp màu trắng ngà của hạt bàng xếp cuộn khít vào nhau, rất đều đặn.

Bàng ở Côn Đảo là loại cây rừng, lá và quả thật to. Người dân Côn Đảo “thu hoạch” quả bàng đem phơi cho dốt vỏ, rồi trong những lúc rỗi việc nhà, đem ra chẻ lấy hạt. Hạt bàng mới tách ra có màu nâu giống như màu gỗ được đánh vẹc-ni. Ngồi mất vài tiếng đồng hồ, có khi vừa chẻ vừa tách chỉ được chừng vài trăm gram hạt. Sau đó đem rang muối hoặc rang đường tùy ý.

Khi chín quả bàng được đập lấy hạt làm mứt.

Mứt hạt bàng là một thứ quà đặc sản mang đậm dấu ấn Côn Đảo. Đặt chân lên Côn Đảo, rời cảng Bến Đầm chỉ vài trăm mét là đã bắt đầu thấy ngay cây bàng. Bàng mọc trên con đường ven biển, bàng có mặt trên mọi ngóc ngách đường phố. Những cây bàng gốc xù xì vươn dài ra đường, thân to đến 2-3 người ôm không hết. Những cây bàng nơi đây còn được gắn biển đề tên một cách trang trọng.

Bày bán...

Vào những mùa đông rét mướt, hay mùa hè nóng bức, lá bàng rụng được tù nhân lượm, giấu mang về trại giam, lót trên nền bê tông, nền đá để chống chọi với cái lạnh, cái nóng khắc nghiệt. Quả bàng, lá bàng non có khi còn là bữa ăn qua ngày; lá bàng còn thay giấy để viết thơ ca, để truyền tin giữa những người tù. Nhiều người bị giam dài ngày cứ nhìn cây bàng thay lá mà đếm mùa, đếm năm.
Quả bàng chín nhiều nhất là vào mùa hè, tầm tháng 7, tháng 8. Gió thổi, dơi ăn, quả bàng rụng đầy trên đường. Có hôm sắp bão, gió lớn, quả bàng rụng la liệt, người dân trên đảo mạnh ai nấy đổ xô đi lượm. Sau đó, phơi khô, dùng dao chẻ từng quả một lấy nhân ra, rồi rang sao cho khéo léo để có những sản phẩm thơm ngon bán cho người dân địa phương và du khách.

Bên cạnh mứt hạt bàng thì Côn Đảo còn những đặc sản khác như tôm khô, mực khô...

Làm mứt hạt bàng cũng lắm công phu chứ không đơn giản như cái cách trẻ con ăn bàng, quả bàng chặt đôi, lấy tăm khều lấy hạt ra, rồi bỏ vào miệng nhai bùi bùi. Bởi thế, giá mứt hạt bàng không phải rẻ: 200.000 đồng/kg loại rang đường, 280.000 đồng/kg loại rang muối. Nếu vào mùa ngập, mứt hạt bàng lên đến 500.000 đồng/kg mà không đủ bán cho khách du lịch.

Image

Những ngày viếng thăm Côn Đảo, bên cạnh những chuyến tham quan các di tích lịch sử, thưởng thức vẻ đẹp kỳ diệu, bình yên, thái hòa của non nước mây trời hoa lá cỏ cây nơi đây, tôi còn được thích thú nếm các hương vị đặc sản của Côn Đảo: Cá bớp kho, ốc vú nàng, ốc sáp, trùn biển… trước khi “khai đũa” tôi không quên ghi lại hình ảnh những đặc sản này. Mai mốt ai ra thăm Côn Đảo đừng quên câu ca dao “Ai qua đất Thắm, Bãi Bàng. Hỏi thăm Ông Đụng, vú nàng lớn chưa?” và ... cho biết.

Image

Ốc vú nàng

Image

Ốc sáp

Image

Cá bớp

Image

Trùn biển

 

Bài viết: Võ Quê.

.

 
 

Lịch sử

Lịch sử hào hùng của dân tộc

Ẩm thực

Những món hải sản tươi ngon, và đặc sắc

Khám phá

Khám phá thiên nhiên kỳ vĩ, với những bí mật bất tận

Nghỉ dưỡng

Tận hưởng khoản khung cảnh thanh bình tuyệt đẹp

Đăng nhập

Liên hệ

Công ty du lịch Biển Côn Đảo 

4/82b, Nam Thới, Thới Tam Thôn, Hóc Môn, TP. Hồ Chí Minh

Côn Đảo:
(0643) 608.595 - (0643) 508.444

TP.HCM:
(08) 62.512.800 – Hotline: 0988 74 74 74

Email:
biencondao@gmail.com